16ο τεύχος

Το σημείωμα της σύνταξης

Aγαπητοί αναγνώστες,

Να λοιπόν που φτάσαμε αισίως στο 16ο τεύχος του Φαινομένου, το 6ο και τελευταίο που βγαίνει (η έκτη και τελευταία βολή της) απο την παρούσα συντακτική ομάδα. Συνηθίζεται σε τέτοιες περιπτώσεις να γίνεται κάποιος απολογισμός και είναι εύλογο να κοιτάξουμε πίσω μας, να δούμε τι κάναμε, τι δεν κάναμε, πώς το κάναμε κι αν άξιζε τον κόπο αυτή η προσπάθεια.

Το κίνητρο για την εμπλοκή μας με το περιοδικό, όπως το δηλώσαμε επανειλημμένα και από την αρχή, ήταν η ανάγκη μας να ζούμε σ’ ένα ζωντανό κοινωνικό περιβάλλον, ανάμεσα σε ανθρώπους που αγαπούν και σέβονται τη ζωή. Ανθρώπους που έχουν συνείδηση ότι υπάρχουν γιατί υπήρξαν και υπάρχουν οι άλλοι άνθρωποι. Ανθρώπους που θέλουν να μοιράζονται τις ανάγκες και τις σκέψεις τους. Ανθρώπους που δεν αντέχουν την πνιγηρή θαλπωρή της απομόνωσης και της κατανάλωσης, δεν αντέχουν την α-νοησία της εργασίας, δεν αντέχουν τη γενικευμένη ανασφάλεια και την τρομολαγνεία. Ανθρώπους που θέλουν να ζήσουν, που θέλουν να δημιουργούν καταστάσεις κι όχι να είναι έρμαια των καταστάσεων. Ανθρώπους που δεν θέλουν να ζουν στα σκατά.

Στο Λουξεμβούργο υπάρχει ευάριθμη ελληνική παροικία, αρκετά ομοιογενής και αρκετά ευκατάστατη. Και η κοινωνική βιτρίνα είναι εντυπωσιακή. Θεατρική ομάδα με έντονη δραστηριότητα, σύλλογος χορών με τα μαθήματα χορού και πολλές παραστάσεις, ρεμπέτικη κομπανία με σημαντική προσφορά (εκτιμούμε ιδιαίτερα τους πολύ λίγους ανθρώπους που ασχολούνται με τα παιδιά μας και προσπαθούν να τους δώσουν την κοινωνικότητα που έχουμε αποποιηθεί εμείς), κινηματογραφική λέσχη με σταθερές προβολές ελληνικών ταινιών, ουκ ολίγες συναυλίες με συγκροτήματα από την Ελλάδα. Α, και τριμηνιαίο περιοδικό. Μη μας ξεγελάνε όμως όλα αυτά τα εντυπωσιακά.

Αφενός όλες αυτές οι δραστηριότητες οφείλονται σε πολύ λίγα άτομα, και πάνω-κάτω τα ίδια πάντα, κι αφετέρου οι περισσότεροι τις αντιλαμβάνονται σαν χόμπι, δηλαδή, απευθύνονται ουσιαστικά στον εαυτό τους. Κι από την άλλη υπάρχει το πλατύ μας κοινό που επιλέγει το θέαμα της αρεσκείας του με βασικό κριτήριο το αν θα γελάσει το πικραμένο του χειλάκι, και βεβαίως, και την τιμή του εισιτηρίου. Το κερασάκι προς επίρρωσιν αυτής της άποψης είναι η κλαυσίγελη περιπέτεια με τις πρόσφατες εκλογές για την ανάδειξη του Δ.Σ. της Ελληνικής Κοινότητας. Η γενική αδιαφορία και παθητικότητα, ο εγκλωβισμός στα στενά προσωπικά προβλήματα, η προσπάθεια να τα βολέψουμε μόνοι μας όπως μπορούμε, η παραίτηση από οτιδήποτε κοινωνικό και συλλογικό, έχουν σαν αποτέλεσμα να μην μπορούμε να αντιμετωπίσουμε στοιχειωδώς βασικά προβλήματα ούτε των παιδιών μας ούτε τα δικά μας.

Δεν έχουμε αυταπάτες, το πρόβλημα δεν είναι τοπικό. Η κατάσταση στην Ελλάδα και παντού είναι κατά το μάλλον ή ήττον παρόμοια. Η ολοκληρωτική αποξένωση του ενός από τον άλλο, η αλλοτρίωση της ζωή μας από το κεφάλαιο κι όλα τα επιφαινόμενά του, η γενική ανασφάλεια, η αίσθηση της ανημπόριας μπροστά στις αποκαλυπτικές προοπτικές που προβάλλονται δεόντως για να μας παραλύσουν πλήρως είναι η γενική εικόνα του σύγρονου κόσμου.

Εμείς εδώ στο Λουξεμβούργο έχουμε μία ιδιαιτερότητα. Ερχόμαστε εδώ, υποτίθεται για λίγο, προσωρινά, με αποτέλεσμα να παραμένουμε εσαεί ξένοι και προσωρινοί και η πραγματική ζωή να μας περιμενεί αλλού, στην Ελλάδα (λέμε). H ζωή όμως δεν αναβάλλεται, απλώς μας φεύγει. Η έξοδος απ’ αυτή την θλιβερότητα περνάει από τη διάρρηξη του τοίχου της σιωπής. Η μοναχική σκέψη έναν δρόμο ξέρει, τον δρόμο της παράνοιας. Το να εκφραζόμαστε και να επικοινωνούμε μεταξύ μας είναι η συνθήκη της επιβίωσής μας ως ανθρώπων.

Θεωρήσαμε, λοιπόν, ότι το Φαινόμενο θα μπορούσε να εξελιχθεί σ’ έναν παράγοντα που θα τάραζε τα στάσιμα νερά του Λουξεμβούργου θέτοντας αφενός θέματα καίριου ενδιαφέροντος κι αφετέρου φιλοξενώντας άρθρα με ριζοσπαστικές τοποθετήσεις έτσι ώστε να γίνει μια αρχή ανοιχτής έκφρασης των σκέψεων μας για την κατάστασή μας. Ουσιαστικά, δεν ανοίχτηκε καμία συζήτηση. Είτε όλοι ήταν σύμφωνοι κι ευχαριστημένοι με τις διάφορες απόψεις που εμφανίστηκαν στο περιοδικό είτε δεν είχαν το θάρρος να προβάλλουν τη διαφορετική τους άποψη είτε, τέλος, οι προβληματισμοί μας δεν τους αφορούσαν ούτε στο ελάχιστο. Μπορεί, επίσης, η δική μας προσέγγιση να μην ήταν η καλύτερη. Και μεις στο Λουξεμβούργο ζούμε, τον ίδιο αέρα αναπνέουμε. Αυτό που μπορούμε να προσάψουμε στον εαυτό μας καθαρά είναι η αποτυχία μας να συνάψουμε στέρεη σχέση με τους μαθητές και νέους του Λουξεμβούργου. Ήταν και είναι στα πλαίσια του δυνατού.

Αποτυχία, λοιπόν; Όχι. Κατ’αρχήν, προσδοκούσαμε κάποια πράγματα, αλλά όχι πολλά. Έπειτα, δεν κάναμε αγγαρεία, ούτε ιεραποστολικό έργο. Η ενασχόληση με το περιοδικό ήταν μια ευχάριστη και δημιουργική δραστηριότητα (κάτι πολύ καλό για την υγεία!). Γνωρίσαμε ανθρώπους, κάναμε καινούργιους φίλους. Και, τέλος, όπως λέει κι ο Ρασούλης, τίποτα δεν πάει χαμένο στη χαμένη μας ζωή!

Θέλουμε να ευχαριστήσουμε μ’ όλη μας την καρδιά τους συνεργάτες μας, όσους έγραψαν, όσους μετέφρασαν, όσους μας έστειλαν υλικό, όσους μοιραστηκαν μαζί μας τις σκέψεις και τις ιδέες τους, όσους έτρεξαν για μας. Τον διορθωτή μας, Γιώργο Κλοτσώνη, που τον ταλαιπωρήσαμε φρικτά. Την γραφίστριά μας, Φωτεινή Καπαρέλου, που της βγάλαμε το λάδι. Χωρίς όλους αυτούς δεν θα υπήρχε το περιοδικό.

Θέλουμε να ευχηθούμε στην καινούργια συντακτική ομάδα νεανικό ενθουσιασμό, φρεσκάδα και κουράγιο. Εμείς οι παλιοί θα είμαστε στο πλευρό τους. Καλή συνέχεια, παιδιά!

ΥΓ. 1: Λίγα λόγια για τα περιεχόμενα. Το τεύχος αυτό συνέπεσε με την 40η επέτειο των γεγονότων του 1968 που παραλίγο να αναποδογυρίσουν τον κόσμο. Είναι κρίμα που μας το θυμίζουν τα ΜΜΕ κι όχι εμείς σ’ αυτά. Προσπαθήσαμε να κάνουμε ένα μικρό αφιέρωμα. Στη σελίδα 24 θα διαβάσετε ένα ποιητικό κείμενο του Νίκου Τούμπανου που κατ’ αρχήν δεν προοριζόταν για δημοσίευση. Παρουσιάστηκε στην ποιητική βραδιά – εξαίσια βραδιά – που οργάνωσε η Θεατρική Εταιρεία στις 23 Μαΐου 2008. Μετά από απαίτηση πολλών παρισταμένων ζητήσαμε την άδεια να το δημοσιεύσουμε.

ΥΓ. 2: Δηλώνουμε υπεύθυνα και με παρρησία ότι η Σ.Ε. του Φαινομένου δεν είχε, δυστυχώς, προμηθευτεί τον ηλεκτρονικό εξοπλισμό της από τη Siemens.