Το σημείωμα της σύνταξης

Αγαπητοί αναγνώστες,

νάτο λοιπόν και το 15ο τεύχος του Φαινομένου.

Προσπαθήσαμε κι αυτή τη φορά να θέσουμε ένα θέμα προς συζήτηση που κατά τεκμήριο είναι ζωτικής σημασίας για όλους, εκτός από τους εισοδηματίες: το ζήτημα της εργασίας.

Θεωρούμε ότι οι εξελίξεις που έχουν δρομολογηθεί εδώ και καιρό υπονομεύουν τις όποιες βεβαιότητες (ή αυταπάτες) είχε καλλιεργήσει η μεταπολεμική ανάπτυξη. Σήμερα, για πρώτη φορά στην ιστορία της καπιταλιστικής εποχής, όλες οι επιμέρους κρίσεις έχουν συγκλίνει χρονικά, αποκαλύπτοντας όλα τα έλκη της μονομιάς. Και καθώς ο καπιταλισμός έχει καταλάβει όλο τον χωρόχρονο της ανθρωπότητας, η γενικευμένη κρίση του καταλήγει αναγκαστικά σε κρίση της ανθρωπότητας.

Δεν χρειάζεται μικροσκόπιο για να δει κανείς ότι ο αέρας που αναπνέουμε είναι βρώμικος,ότι το νερό και οι τροφές μας είναι δηλητήρια, ότι οι πόλεις και τα σπίτια μας είναι ποντικοφυλακές, ότι η γη που θα παραδώσουμε στα παιδιά μας θα είναι μια στείρα έρημος…

Δεν χρειάζεται κανεις μικροσκόπιο για να καταλάβει ότι ο χρόνος μας – δηλαδή η ζωή μας – δεν ορίζεται από εμάς τους ίδιους, δεν μας ανήκει. Είναι στην υπηρεσία του κεφαλαίου που μας τον αγοράζει όταν το κρίνει συμφέρον. Είμαστε άποροι: οι πόροι μας έχουν κατασχεθεί από το κεφάλαιο και για να επιβιώσουμε πρέπει να πουλάμε τον εαυτό μας και καμιά φορά, κυριολεκτικά, κάποια κομμάτια μας.

Δεν χρειάζεται κανεις μικροσκόπιο για να αντιληφθεί ότι έχουμε καταπέσει επικίνδυνα χαμηλά. Έχουμε αποποιηθεί κάθε αυτενέργεια – αυτό που διακρίνει τον ζωντανό από τον νεκρό – κι έχουμε αποθέσει τις τύχες μας στους πιο γελοίους σαλτιμπάγκους της ιστορίας. Ρίξτε μια μόνο ματιά στις βουλές και κυβερνήσεις όλου του κόσμου. Αυτοί που τα παλιά τα χρόνια θα ήταν ο περίγελως του καφενείου, με το θράσος τους και τη δειλία μας νομοθετούν τις μίζες τους και τη δυστυχία μας.

Κι όλος αυτός ο υπέροχος κόσμος μας στηρίζεται στην εργασία, αυτήν την καταραμένη κι από τις Γραφές, καταναγκαστική δραστηριότητα. Οι άνθρωποι, όποτε μπορούσαν, έτρεχαν μακριά της.

Και για να διευκρινίσουμε, η εργασία σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να συγχέεται με τη δημιουργική δραστηριότητα – ίδιον του ανθρώπου – του μετασχηματισμού της φύσης (όχι της λεηλασίας και καταστροφής). Οι άνθρωποι πάντα θα ερωτεύονται, θα κάνουν παιδιά, θα χτίζουν σπίτια, θα σκάβουν τον κήπο τους, θα γράφουν μουσική κι άλλα πολλά. Δραστηριότητες που θα έχουν τον χρόνο τους και τον τόπο τους.

Η εργασία σήμερα, καθώς είναι η άλλη όψη του κεφαλαίου και βασική του συνιστώσα, βρίσκεται κι αυτή σε κρίση. Όσο αυξάνει η παραγωγικότητά της, τόσο λιγότερη χρειάζεται το κεφάλαιο. Όσο λιγότερη χρειάζεται το κεφάλαιο, τόσο μεγαλύτερη η απαίτησή του για αύξηση της παραγωγικότητας. Γι’αυτό και η προώθηση και η επιβολή της επισφάλειας και της ελαστικότητας της εργασίας.

Η συζήτηση που επιδιώξαμε δεν φαίνεται να μπορεί να διεξαχθεί τώρα. Οι σκέψεις και οι ευαισθησίες, οι ανησυχίες και οι ελπίδες των ανθρώπων (όταν δεν έχουν κονιορτοποιηθεί από την κοινωνική μηχανή) φυλάσσονται σαν τις Θερμοπύλες. Private property! Οι κοινότητες των Ελλήνων έχουν φαίνεται εγκαταλείψει τα εγκόσμια και κρυφτεί, ελπίζουμε προσωρινά, στη σφαίρα της μισοξεχασμένης μυθολογίας.

Τώρα, όσον αφορά την ύλη του 15ου τεύχους, εκτός από τις καθιερωμένες στήλες σας προτείνουμε τη συνέντευξη με τα παιδιά της Κινηματογραφικής Λέσχης. Ιδιαίτερη αναφορά θα πρέπει να κάνουμε στη συνέντευξη με τον εργάτη μετανάστη Γιάννη Χ., το κείμενο της οποίας είχε την καλωσύνη να μας παραχωρήσει ο Τάσος Παπαευαγγέλου. Επίσης, με μεγάλη χαρά λάβαμε και δημοσιεύουμε ένα ωραίο κείμενο του Μιχαήλη Σπυριδάκι.

Ευχαριστούμε θερμά όλους όσους βοήθησαν στη δημιουργία αυτού του τεύχους.

ΥΓ: Θα θέλαμε να υπενθυμίσουμε ότι η θητεία της σημερινής συντακτικής επιτροπής φτάνει στο τέλος της με το επόμενο τεύχος. Επομένως, όσοι ενδιαφέρονται να συνεχίσουν το έργο της έκδοσης του Φ, ας αρχίσουν το ζέσταμα.